علوم آزمایشگاهی | Lab sciences

قبل از هر گونه طراحي بايد عملکرد و وسعت کاري آزمايشگاه، تعداد و اندازه تجهيزات و نيزنيروي کاري مورد نياز را مد نظر قرار داد وتوجه نمود که بايد بخشهاي اداري کاملا از بخشهاي فني آزمايشگاه مجزا بوده و افراد براي دسترسي به اين نواحي ، مجبور نباشند که از بخشهاي ديگر عبور نمايند.همچنين بايد محل پذيرش و نمونه گيري در فضائي کاملا مجزا در نظرگرفته شده و فضاي آبدارخانه و رخت کن نيز با فاصله مناسب از قسمتهاي فني آزمايشگاه قرار داشته باشد.

• جزوه راهنماي ايمني (safety manual)
• مقررات عمومي براي حفاظت افراد در آزمایشگاه
• موادي كه شديدا" براي سلامتي خطرناك است
• خطر استفاده از اسيدها براي شستشوي وسايل شيشه اي
• نقشه و تسهيلات يك آزمايشگاه معمولي

• الزامات و قوانين مربوطه کشوري در موقع احداث بنا در ارتباط با وقوع بلاياي طبيعي مثل زلزله، آتش سوزي و غيره رعايت گردد. 
• سقف ها، ديوارها و کف آزمايشگاه بايد صاف و در مقابل مايعات،موادشيميايي وساير مواد ضدعفوني کننده که به طور معمول در آزمايشگاه ها استفاده مي شود،مقاوم باشد.
•  سطوح کاري بايد به اسيدها، بازها، حلالها، و سايرمواد شيميايي،مايعات،درجه حرارت کم و زياد، ضربه و مواد ضدعفوني کننده مقاوم بوده و جنس آنها به گونه اي باشد که سنگيني وسايل را تحمل کنند.
•    بايد دستشويي در همه اتاق ها و ترجيحاً در کنار در خروجي نصب گردد و بهتر است که شيرهاي آب با حرکت آرنج، فشارپا و...باز شوند.
•  بايد سرويسهاي بهداشتي به تعداد کافي و به طور جداگانه جهت کارکنان زن و مرد وجود داشته باشد.
•    بايدمنبع نيروي برق مستقل جهت پشتيباني از وسايل وتجهيزات در زمان قطع برق وجود داشته باشد.
•  سيستم سيم کشي داخلي داراي هادي متصل به زمين باشد.
•  تهيه منبع ذخيره آب با کيفيت مناسب جهت شستشوي وسايل، دست و غيره بايد در نظر گرفته شود.
•  فضاي مناسبي به عنوان انبار جهت ذخيره نمودن مواد، معرفها و وسايل بايد در نظر گرفته شود.
•   کل ساختمان از سيستم امنيتي مناسبي برخوردار باشد. 
•  تمام مناطق آزمايشگاه بايد از سيستم روشنايي مناسب  وکافي(نور طبيعي و يا مصنوعي) برخوردار باشد تا شرايط کارکرد ايمن فراهم شود.
•  بايد مخصوصاً در بخش هايي که اسيد،مواد سوزاننده،  خورنده و يا ديگر موادشيميايي مورد استفاده قرارمي گيرند، جايگاه ثابتي را جهت شستشوي چشم در نظر گرفت.
•   بايد در مکانهايي که با مواد آلوده کارمي شود،و احتمال ايجاد آئروسل وجود دارد،در ارتباط با نوع ميکروارگانيسم، هودهاي ايمني بيولوژيکي نصب گردد

   تهويه مکانيکي و يا طبيعي هوا بايد به نحو مطلوبي در اتاق هاي آزمايشگاه انجام پذيرد.
•    بايد محيط کاري از درجه حرارت مناسب ومطلوبي برخوردار باشد.
•  بايد مکاني جهت ارائه کمکهاي اوليه در آزمايشگاه در نظر گرفته شود.
•  در صورت لزوم مکان مناسبي جهت نگهداري پسماندها قبل از دفع در نظر گرفته شود.
•   بايد در آزمايشگاه دوشهاي اضطراري، مخصوصاً در بخشهايي که از مواد شيميايي سوزاننده استفاده مي شود،نصب گردند.(تعداد دوشها بستگي به وسعت کاري وفضاي آزمايشگاه دارد)

دکتر شهلا فارسي

سلام . یکی از دوستان (آقا احسان) مطلبی در مورد ABGدرخواست کرده بودند که دراین پست مطرح میکنیم . به علت بالابودن مطالب در یک پست مقدمه ای بر گاز های خونی قرار می دهیم و در ادامه پست ها دستگاه اندازه گیری گاز های خونی را معرفی خواهیم کرد . در ضمن یادم رفت این مطالب را هم مانند بیشتر مطالب وبلاگ ترجمه شده است و همه مطالب این بحث را از کتاب تیتز براتون ترجمه کردیم . باما همراه باشید . همان طور که می دانید ABG مختصر شده Arterial blood gas به معنی گاز های خون شریانی است . برای اندازه گیری گازها در خون ، دستگاه مخصوصی به همین نام وجود دارد. گاز های خونی شامل دی اکسید کربن ، اکسیژن ، بیکربنات و گاهی PH خواهند بود . دستگاهی که برای اندازه گیری اکسیژن ، دی اکسید کربن و اسیدیته استفاده می شود کاملا خودکار است. جمع آوری نمونه مناسب و جابه جایی مناسب ان برای اندازه گیری گاز ها بسیار مهم است که اهمیت و نقش ان را در ادامه با هم بحث می کنیم . نمونه گرفته شده برای این تست می تواند نمونه شریانی و یا سیاه رگی و یا حتی مویرگی باشد . مقادیر گاز های خونی به اتسمفر بسیار حساس هستند و باید سعی شود تا خون گیری در شرایط بی هوازی انجام گیرد که این شرایط ایده آل است . مانند بسیاری از تست های دیگری آزمایشگاهی باید اندازه گیری گازهای خونی در عرض نیم ساعت انجام گیرد .

• واحد ها و اختصارات آزمایشگاهی
• نحوه خون گیری
• مقدمه بر اسیدیته و اسید و باز
• آزمایش خون

1. چرا شما به یک تست آزمایشگاهی نیاز دارید ؟
2. مقادیر طبیعی و یا مرجع چه چیزی هستند ؟
3. چه چیزی قابل آزمایش است ؟
4. چه کسانی آزمایشات شما را انجام می دهد ؟
5. قبل از آزمایش ، چه نکاتی را باید بدانیم ؟
6. نمونه ها چگونه جمع آوری می شوند ؟
7. چه زمانی پزشک معالج شما می تواند جواب را دریافت کند ؟
8. چه آزمایش هایی ممکن است برای شما خواسته شود ؟

این ها سوال هایی است که ممکن است هر فرد آزمایش دهنده با انها برخورد کند در ادامه ما به تک تک این سوالات پاسخ می دهید . امروزه متخصصان علوم آزمایشگاهی در صدد درگیر کردن بیماران و افراد جامعه با سلامتی خودشان هستند و سعی می کنند تا تخصص و راهنمایی های لازم را به هر صورتی به افراد انتقال دهند . درگیرکردن افراد باعث می شود که قدر سلامتی خودشان را بیشتر بدانند و با استفاده از ورزش و یا رژیم غذایی سلامتی خود را تضمین کنند همچنینبه عنوان مانیتورینگی برای بیماری های بدخیم باشند . برخی از آزمایشات که به طور سنتی رد آزمایشگاه های بالینی انجام می شود امروزه به در خانه هم قابل انجام هستند که میزان مواد بیوشیمیایی خون شما را اندازه گیری می کنند . امروزه کیت های گلوکز ، کلسترول ، حاملگی ، تخم گذاری (زمانی که شما باردار می شوید )، خون مخفی (خون ریزی در روده ) و ایدز در دسترس هستند . هر کدام از این کیت ها دارای تکنولوژی بسیار بالایی هستند اما نتایج انها زمانی قابل اطمینان است که دقیقا بر اساس دستورالعمل ذکر شده در کیت انجام گیرد . با ما همراه باشید .

خبرگزاری فارس: عضو هیئت مدیره کانون علوم آزمایشگاهی گفت: در پنجمین همایش کشوری فناوران علوم آزمایشگاهی پیشنهاد شد روز 30 فروردین به نام روز آزمایشگاه در تقویم کشوری تصویب شود.

 

سلام دوستان . امیدوارم که از بودن در وبلاگ خسته نشده باشید ، در این پست مطلبی برای شناسایی دیپلوکک های گرم منفی نایسریا ها قرار می دهیم . ابتدابه مقدمه ای کوتاه از نایسریا مننژیتیدیس میپردازیم و در ادامه راه های تشخیصی آن را در آزمایشگاه بررسی می کنیم . همان طورکه می دانید نایسریا مننژیتیدیس عامل مننژیت در انسان است که تنها انسان را آلوده می کند این دیپلوکک ها اکسیداز و کاتالاز مثبت هستند که برای کشت انها از محیط های کشت اختصاصی حاوی انتی بیوتیک مانند CYE استفاده می کنیم . کلنی های به خاطر داشتن کپسول به صورت موکوئیدی دیده می شوند .

تاریخچه نایسریا مننژیتیدیس

• در سال 1884 مشاهده باکتری در مایع نخاع توسط Marchiofava,Celli
• در سال 1887 جداسازی باکتری در محیط کشت توسط weichselbaum
• در سال 1896 توسط kiefer و 1901 توسط Albert ناقلین سالم مننگوکک شناسائی گردیدند.

اپیدمی های ناشی از نایسریا مننژیتیدیس

• 1943 – 1929 شیلی و آمریکا باعث  مطالعات اپیدمیولوژی بعد از اپیدمی شد .
• در سال 1930  سولفونامید بهترین دارو جهت درمان نایسریا مننژیتیدیس بود ← ناقلین  ← تولید واکسن  ←   پروفیلاکسی
• در سال 1960 مقاومت به سولفونامید گزارش شد . طغیان بیماری در پادگان در کالیفرنیا  باعث شد تا  واکسن پلی ساکارید بر علیه گروه C و A ایجاد شود . اپیدمی جدید در  نروژ ، کانادا و جمهوری های روسیه و اپیدمی سروگروه W-135 در عربستان دیده شده است . سروگروه C عامل اپیدمی در آمریکا و اروپا  است که بالغین و بزرگسالان را گرفتار می کند .

ترجمه توسط سینا : مقاومت باکتری ها به بیوساید هایی که در دترجنت ها (مواد پاک کننده) استفاده می شود باعث ایجاد مقاومت آنتی بیوتیکی خاص می شود . یکی از این بیوساید ها benzalkonium chloride (بنز آلکونیم کلراید) یا به اختصار BKC ترکیب چهار تایی آمونیوم  نیتروژنی است که برای فعالیت های ضد میکروبی به طور طیف وسیع استفاده می شود . فلمینگ و همکارانش پسودوموناس آئروژينوزا را در معرض افزایش یافته BKC  به مدت زمان طولانی در محیط کشت قرار دادند و هشت گونه پسودوموناس آئروژينوزا را ایزوله کردند که در انها میزان MIC برای BKC افزایش را نشان می دهد. آزمایش کنندگان یکی از این گونه ها را (P. aeruginosa PA-29) برای بررسی تغییرات حساسیت انتی بیوتیکی انتخاب کردند و مشاهده کردند که میزان حساسیت نسبت به سیپروفلوکساسین کاهش یافته است . پسودوموناس آئروژينوزا PA-29 ، دارای ژن جهش یافته در DNA لیگاز خود در قسمت A -  موسوم به gyrA-  و همچنین بیان تغییر یافته از اجزای خاصی از سیستم جریان Mex بودند ، به احتمال زیاد در اداپته شدن سیپروفلوکساسین همکاری دارند .

استفاده نادرست از مواد شوینده حاوی غلظت های رقیق متوقف نکننده از بیوساید ها می تواند نوعی فشار انتخابی برای افزایش مقاومت نسبت به انتی بیوتیک های معمول ایجاد کند که خودش یک تهدید جدی برای افراد در معرض خطر در عفونت میکروبیولوژی است .

Nature Reviews Microbiology 8,92 (February2010)|doi:10.1038/nrmicro2308

استفاده از الایزا(ELISA) امروز به صورت گسترده در بیشتر بخش های آزمایشگاه انجام می شود و باعث پیشرفت گسترده ای در شناسایی و تشخیص میکروارگانیسم ها پاتوژن و بیماری های مختلف شده است . با تمام خوبی های الایزا ، باید به این نکته توجه کرد به علت حساسیت بسیار بالا این تست خطاهایی ممکن است در حین انجام تست انجام شود که ما تعدادی از این موارد را با توجه به پیشنهاد های  "مرکز رفرانس آزمایشگاهی ایران " با هم بررسی می کنیم .

• در قسمت اول این بخش که در این پست قرار داده می شود ، مشکلات ناشی از  جذب بالا ،جذب پایین و مشکلات ناشی از تکثیر ضعیف در تستهای الایزا بحث می کنیم . با ما همراه باشید .

 همان طور که می دانید آزمایشگاه دارای بخش ها و واحد های جداگانه ای است که هر کدام وظیفه ای مجزا و یا مکمل هم دیگر را دارند اما همه انها در جهت تشخیص و شناسایی بیمار تلاش می کنند . یکی از این بخش ها بخش پاتولوژی آزمایشگاه است که برای خودم من جالب بود . در این پست ، این بخش را معرفی می کنیم و نمونه ها و چگونگی آماده سازی آنها را بررسی می کنیم .

در این بخش نمونه های فرستاده شده را که غالبا نمونه های بافتی ، نمونه های سیتولوژی ، نمونه های مربوط به غدد، تومورها و... می باشند مورد بررسی قرار می دهند بدین ترتیب که ابتدا از نمونه های دریافتی بلوک هایی با کمک پارافین تهیه کرده وسپس آنها را برش داده و لام تهیه می کنند. بعد لام های تهیه شده را با کمک میکروسکوپ بررسی نموده و نتایج را گزارش می کنند ...

رنگ امیزی TRAP یا " اسید فسفاتاز مقاوم به تارتارات " رنگ آمیزی اختصاصی است که برای تشخیص لوسمی Hair Cell استفاده می شود . این زائده های موئی در زیر میکرسکوپ به رنگ ارغوانی دیده می شوند . معمولا به صورت گرانول در اطراف سلول ها مشاهده می شوند . این سلول ها دارای اسید فسفاتاز هستند که مقاوم در برابر تارتارات است.....

آسپارتات امینوترانسفراز (AST) آنزیمی است که در قلب ، کبد و عضله یافت می شود . این آنزیم بعد از آسیب به سلول ها وارد جریان خون می شود. آنزیم AST بعد از 12 ساعت از جراحات در خون افزایش و تا 5 روز ادامه می یابد. بنابراین ، این تست زمانی مانند آسیب به عضله قلبی مثلا در انفراکتوس قلبی ( myocardial infarction) و در ارزیابی آسیب کبدی برای بیمار تجویز می شود . سایر آنزیم های کبدی مانند ایزوآنزیمهای کراتین کیناز (CK) ، لاکتات دهیدروژناز (LDH, LD) و تروپونین هم با آنزیم AST برای بررسی بیشتر درخواست می شود .

AST  همراه با ALT برای ارزیابی آسیب کبدی استفاده می شود . میزان نرمال این دو همان طور که قبلا در ASO بحث کردیم 1:1 است . مقدار AST در هپاتیت الکلی ، سیروز و سرطان متاستازی کبدی بیشتر از ALT خواهد بود .  همچنین ALT در هپاتیت ویروسی و یا هپاتیت حاصل از دارو و سایر هپاتیت ها و انسداد کبدی بیشتر از AST  است . قدار افزایش این آنزیم ها ما را برای یافتن ریشه اصلی بیماری هدایت می کند .
افزایش هر دو نشان دهنده انسداد کبدی است که نیاز به جراحی دارد . افزایش 10 برابری آنزیم های ALT و AST  نشان دهنده یک مشکل پزشکی مانند هپاتیت است