علوم آزمایشگاهی ، مطالب آزمایشگاهی ، معرفی تکنیک ها و روشهای آزمایشگاهی برای شناسایی بیماری هاو ...
ماه مبارک آمد، اي دوستان بشارت
کز سوي دوست ما را هر دم رسد اشارت
آمد نويد رحمت، اي دل ز خواب برخيز
باشد که باقي عمر، جبران شود خسارت
سلام دوستان عزیزُ حلول ماه مبارک رمضان را بهتون تبریک می گم امیدوارم که ما رو از دعا های قشنگتون تو این ماه عزیز فراموش نکنید ازتون التماس دعا داریم.
سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) ترووادا را به عنوان اولین داروی پیشگیری از HIV تایید کرده است. با توجه به تعداد افرادی که سالیانه در خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند، این موضوع می تواند یک گام بزرگ به جلو باشد. قرص ترووادا، که محصول شرکت بیوتکنولوژی (زیست فنّاوری) Gilead Sciences کالیفرنیا است، توانسته بعد از دو مرحله آزمایش بر روی ۲۵۰۰ نفر HIV منفی که در گروه پرخطر رفتارهای جنسی قرار داشتند، اعتماد سازمان غذا و دارو را کسب کند. در این آزمایشات، پزشکان دریافتند که در صورت استفاده مداوم از دارو، میزان و احتمال آلودگی به شدت کاهش می یابد. FDA میزان تاثیر این دارو را ۴۲ درصد اعلام کرده است.
تغییرات خاصی را که که در مراحل مختلف عمر و حالات جسمانی مختلف،در حدود طبیعی آزمایشات هماتولوژیک پدید می آیند تغییرات فیزیولوژیک می نامند(physiological variation). حدود طبیعی هموگلوبین به عنوان مثال در نوزادان افزایش یافته و تا حدود 23.4 g/d گزارش شده است که به تدریج کاهش یافته و در 3-2 ماهگی به پایین ترین حد خود (10g/d) تنزل می یابد تغییرات مشابه آن نیز در شمارش گویچه های قرمز MCV و غیر پدید می آید.
علاوه بر سن و جنس حالات جسمانی و عوامل فیزیولوژیک نیز بر حدود طبیعی نتایج آزمایشات تاثیر گذارند که از ان جمله میتوان به بارداری زایمان ،استراحت و فعالیتهای جسمانی ،وضعیت بدن به هنگام خونریزی (ایستاده و ودرازکش) و محیط زندگی (ارتفاعات و ...) اشاره کرد. در ساعات مختلف شبانه روز و حتی فصول مختلف سال،تغییرات خاصی در برخی از عناصر من جمله آهن و هموگلوبین مشاهده شده است. تغییرات حاصل در مقادیر آهن سرم در ساعات مختلف شبانه روز مثال بارزی از تغییرات فیزیولوژیک می باشد. ورزشکاران و افراد سیگاری نیز از این امر مستثنی نبوده و اختلافات خاصی را در آزمون های مختلف نشان میدهند که آگاهی از آن در تفسیر نتایج و ترسیم مرز طبیعی از غیر طبیعی ضروری است. اختلاف موجود در آزمایشات متوالی از یک فرد بخصوص علاوه بر تغییرات حاصل از سلامت و وضعیت جسمانی وی به عوامل مختلفی بستگی دارد که اهم آنها به قرار زیر است:
بسم رب المهدی(عج)
اندازه گیری دقیق میزان قند خون، به خصوص برای افراد مبتلا به دیابت بسیار مهم است. رفتن به آزمایشگاه، صرف وقت و گرفتن میزان زیادی خون، جهت تشخیص دیابت چندان خوشایند نیست. به همین دلیل امروزه دستگاه های گلوکومتر در سایز ها و مدل های متنوع، منزل شما و یا هرجای دیگری که مستقر هستید، به آزمایشگاهی خانگی جهت تست قند خون مبدل می سازند. این دستگاه ها میزان تقریبی قند خون را در مدت زمان کوتاهی با استفاده از نوار تست آغشته به یک قطره خون نشان می دهند. عوامل بسياري دقت يک دستگاه گلوکومتر را تحت تاثير قرار ميدهند. دقت يک دستگاه گلوکومتر که از بازار خريداري ميکنيد به تنظيمات آن، محدوده دما، فشاري که براي پاک کردن نوار استفاده ميشود، اندازه قطره خون، ميزان داروهايي که در خون وجود دارد، تميز بودن بخش اندازهگيري قندخون و تازه بودن نوارهاي اندازهگيري قندخون بستگي دارد. قابليت دستگاههاي گوناگون ازنظر اين شاخصها متفاوت است و بر اين اساس قيمت دستگاههاي گلوکومتر متفاوت است. مسلما دستگاههاي دقيقتر قيمت گرانتري نيز خواهند داشت. با توجه به اهمیت نتایج به دست آمده از این دستگاه در تشخیص بیماری، تجویز دوز مورد نیاز انسولین، تعیین رژیم غذایی و فعالیت مناسب، اطمینان از درجه ایمنی و نحوه کالیبراسیون گلوکومتر از اهمیت به سزایی برخوردار است...
بسم رب المهدی(عج)
از آنجایی که تست های بیوشیمیایی در تشخیص و مدیریت بیماری دیابت نقش اساسی دارند، تعداد زیادی از آنها در ارزیابی بیماری توسط خود بیمار انجام می گیرد(POCT)
Point of care Testing) POCT) به معنای آزمایش های قابل انجام در بالین بیمار است که به عنوان غربالگری در موارد زیر قابل استفاده می باشد:
این گونه آزمایش ها نقشی در تشخیص دیابت ندارند و تنها در مدیریت بیماری(کنترل عوارض احتمالی آن) قابل استفاده هستند.
آزمایش های POCT که در مدیریت دیابت مورد استفاده قرار می گیرند شامل:
الف) چارت قند روزانه( SMBG یا Self-monitoring of blood glucose )
بیماران وابسته به انسولین، بر اساس توصیه آکادمی ملی بیوشیمی بالینی، باید طبق یک برنامه دوره ای، حداقل 3بار در روز کنترل شوند. مفید ترین حالت، اندازه گیری قند خون که توسط WHO پیشنهاد شده با هفت نمونه در روز به ترتیب زیر است:
گاهی لازم است به منظور جلوگیری از بروز هایپوگلیسمی شبانه، ساعت 3 نیمه شب نیز نمونه دیگری اندازه گیری گردد تا بتوان به یک پروتکل انسولین درمانی صحیح رسید.
خودارزیابی در دیابت تیپ یک فقط در صورت رعایت نکات زیر، مفید خواهد بود:
بیمارانی که دسترسی به این دستگاه ها را ندارند، باید طبق پروتکل، چهار بار در روز( صبح بعد از بیدار شدن از خواب، قبل از هر غذای ناهار و شام و قبل از رفتن به خواب) از آزمایش قند ادرار استفاده کنند.
بر اساس توصیه انجمن دیابت آمریکا(ADA)، آزمایش خود ارزیابی بر قند خون (SMBG) جزئی تفکیک ناپذیر از درمان دیابت می باشد و مانیتورینگ دقیق گلوکز خون از طریق SMBG بهترین و اجرایی ترین روش برای تنظیم دوز انسولین می باشد.
لازم به ذکر است که در دیابت نوع 2، مدارک کافی به نفع یا بر ضد استفاده از SMBG ارائه نشده و مدارک موجود نیز متناقضند.
ب) Hb A1C
Hb A1C که متوسط قند 2 تا 3 ماهه گذشته بیماران را نشان می دهد، به عنوان معیاری به منظور کنترل غلظت قند خون بیمار و تضمین ریسک ابتلا به عوارض ناشی از دیابت، استفاده می شود. در یک مطالعه رتروسپکتیو در میان بیمارانی که به کلینیک مراجعه کرده بودند، میزان متوسط Hb A1C خون آنهایی که با روش POCT به نتیجه فوری دست یافته بودند، نسبت به کسانی که نتایج خود را چند روز بعد، از آزمایشگاه مرکزی دریافت کرده بودند بطور قابل ملاحظه ای پایین تر بود.
اگرچه هزینه POCT برای Hb A1C بسیار بیشتر از سرویس های آزمایشگاهی است، با اینحال استفاده از این تسهیلات میزان مراجعه بیمار به کلینیک را کاهش داده است.
تعداد دفعات اپتیمم برای اندازه گیری Hb A1C با POCT مشخص نیست، ولی اندازه گیری آن را توسط سرویس های آزمایشگاهی بین 2تا 4 بار در سال توصیه می کنند. البته لزوما تعداد دفعات در افراد با غلظت های مختلف Hb A1C تغییر می کند.
ج) کتون ها
ترکیبات کتونی خون شامل: 1-استون ۲ - اسید استو استیک 3- بتا هیدروکسی بوتیریک( BOHB ) می باشد.
تست های POCT در اندازه گیری BOHB سرم، مارکر بهتری نسبت به نوارهای ادراری (UKB) در ارزیابی کتوزیس است. افزایش BOHB نشانه خاص در کتواسیدوز دیابتی (DKA ) به شمار می آید و مانیتورینگ کتون های سرمی در منزل برای افراد تحت استرس ( از جمله ابتلا به بیماری های عفونی، التهابی ، قلبی و ...) جهت پیشگویی زود هنگام احتمال یک حمله DKA قبل از بروز علائم کلینیکی بطور قطع توصیه می گردد. منبع: ویژه نامه دیابت/کنگره آزمایشگاه و بالین۱۳۹۰
بسم رب المهدی(عج)
ای همیشه مهربان سلام...
سلام بر تو ؛ سلام بر تو که عشق را می شناسی و راه خانه دوست را می دانی. سلام بر سلام های تو ؛ بر گریه های تو در دشت های زرد غیبت. سلام بر تو که وعده خدایی، موعود زمانی، شکوه زمینی و ادامه راه حق...
مهدیا... روز میلادت همه در شور و شعف، شاد و خرسند که تو آمدی و من هنوز با دیده ای اشکبار، نشسته به انتظار که بیایی.
مولای من... چه دشوار است از میان رفتارهای وارونه کارانٍ نادان و تیر زهر آگین زبان بیگانگان، جان دین و ایمان به سلامت بردن.
ای همه آرزوهایم... گرچه دور از تو، غریب و محنت زده و ناراحتم، ولی هرجور تو راحتی... خوش دارم خستگی پیچ در پیچ تحمل را از روح و دلم بزدایی، نیرویم دهی و از مرز گله و شکایت، کنارم داری.
ای سپیده... به صافی و زلالی و پاکی برهه جوانی ات، مراقبت های جوانی ام را دریاب.
میلاد فرخنده تنها بهانه زندگی و آخرین مصلح آسمانی، حضرت امام مهدی(عج)، مبارک باد
سلام دوستان عزیز. مقدار ESR در آزمایش خود نشان دهنده سرعت رسوب گلبول های قرمز در مدت زمان مشخص است که توسط روش های خونشناسی ( هماتولوژی) در برگه آزمایش در قسمت Hematology درج می شود ESR همانند CRP نشان دهنده التهاب مخفی در بدن است به تنهایی هیچ گاه نباید تفسیر شود. در بین آزمایشگاهیان این تست بدین صورت بیان می شود که دارای اختصاصیت است ولی ویژگی ندارد. به عبارت ساده تر تغییر این مقدار ( کاهش یا افزایش آن) نشان دهنده نوعی التهاب در بدن است ولی نمی تواند به تنهایی محل و نوع آن را مشخص کند. بنابراین از دوستان عزیزی که کلی در این مورد سوال پرسیدن و ایمیل زدم خواهشی دارم که زیاد نگران این موضوع نباشند چون وظیفه تفسیر آزمایش بر عهده پزشک معالج است و حتی یه سرماخوردگی باکتریایی هم بر روی این اندکس تاثیر خواهد گذاشت. میزان طبیعی آن شدیدا وابسته به سن، جنس و شرایط آزمایش و بیماری های زمینه است. مقدار ESR همیشه در زنان نسبت به مردان هم نوع خود بیشتر است. برای نمونه در زن بالغ 20 میلی متر در ساعت و در مردان 15 است. یادم رفت، واحدی هم که برای ESR استفاده می شود به طور استاندارد میلی متر در ساعت است اما امروز در زمان های کمتری مثلا 20 دقیقه هم محاسبه می شود. در مورد انجام تست هم برای غیر آزمایشگاهی به زبان ساده بگم که بعد از خون گیری، خون شما با ضد انعقاد خاصی ( سیترات) مخلوط شده و در لوله هایی به نام وسترگرن( شبیه لوله های آزمایش که به صورت عمودی در چهارچوبی نگه داشته شده اند) می ریزیم سپس زمان می گیریم و سرعت رسوب بعد از یک ساعت توسط خط کشی هایی که روی لوله انجام شده است گزارش می شود. همان طور که گفتیم مقدار طبیعی آن بین 15-20 و همین مقدارا هست ولی میزان آن می تواند تا 120 ( در برخی از سرطان ها ) و یا کمتر باشد. گاهی هم به علت مداخله عوامل افزایش دهنده و کاهش دهنده ESR تغییری در میزان آن نمی بینم که اینم با بررسی سایر تست ها و ریخت شناسی سلول های خونی قابل حل است. در حاملگی و روماتئید آرتریت این میزان افزایش و در آنمی سایکل سی ( انمی داسی شکل) میزان آن کاهش می یابد.
همزمان با سالروز میلاد حضرت بقیه الله اعظم (عج) قرار است با همكاری كانون دیده بانان شهر، ركورد جهانی اهدای خون در یك روز و در یك مكان با مشاركت هنرمندان، ورزشكاران، مسئولین و عموم مردم شكسته شود.
دكتر 'مجید مسلمی' روز یكشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا افزود: در این روز نیروهای انتقال خون استان تهران با راه اندازی مركز سیار اهدای خون در یافت آباد و ایجاد 20 تخت فعال در دو شیفت صبح و عصر پذیرای اهداكنندگان خون هستند.
وی اظهار داشت: در این مركز سیار پس از ثبت نام اهدا كنندگان، انجام آزمایشات تست هموگلوبین به منظور طبیعی بودن آن، زیر نظر مسئولان مربوطه از داوطلبان خون گرفته می شود.
مسلمی با بیان اینكه امیدواریم در این روز شاهد استقبال گسترده مردم از اهدای خون باشیم، افزود: پس از اهدای خون در این مكان با رعایت تمام استانداردهای لازم، كیسه های خون اهدایی توسط مسئول مربوطه كنترل می شود.
وی یادآور شد: خون های اهدایی پس از انجام آزمایشات غربالگری، گروه بندی شده و به صورت فرآورده های خونی به بیمارستان های استان تهران توزیع می شود.
بسم رب المهدی(عج)
با عرض سلام و ادب خدمت دوستان و همراهان صمیمی وبلاگ... ضمن تبریک به مناسبت اعیاد با شکوه شعبانیه، یاد آور می شوم که یکی از الزامات رشد و ارتقای علمی اهالی جامعه علوم آزمایشگاهی، برگزاری دوره های آموزش مدون ( در غالب کنگره، سمینار، سمپوزیوم، کارگاه و... ) از سوی انجمن ها و مراکز علمی پژوهشی می باشد که بدون شک نقش مهمی در اعتلای کیفیت خدمات آزمایشگاهی خواهد داشت. به همین دلیل یکی از رسالت های مهم وبلاگ جامع علوم آزمایشگاهی، اطلاع رسانی درست و به موقع این دوره ها است. امیدوارم با برنامه ریزی و حضور در این قبیل برنامه ها ، گامی مهم در راستای افزایش سطح دانش خود برداریم.
