علوم آزمایشگاهی | Lab sciences

کتاب عملی خونشناسی Dacie یکی از منابع پیشنهادی وزرات بهداشت برای رشته خونشناسی است.  آخرین ویرایش این کتاب که در تاریخ 2011 به چاب رسیده است شامل مطالب به روز و بسیار کاربردی رشته خونشناسی علمی است. چاپ این کتاب از 61 سال پیش شروع شده است و الان به ویرایش یازدهم خود رسیده است. نسخه اولیه این کتاب توسط dacie تهیه شده بود ولی بعد این مدت الان توسط باربار جیمنز که از برجستگان رشته خونشناسی عملی است نگاشته می شود. کتاب در 26 بخش گرداوری شده است. این کتاب شامل:

• Collection and handling of blood
• Reference ranges and normal values
• Basic haematological techniques
• Preparation and staining methods for blood and bone marrow films
• Blood cell morphology in health and disease
• Supplementary techniques including blood parasite diagnosis
• Bone marrow biopsy
• Molecular and cytogenetic analysis
• Iron deficiency anaemia and iron overload
• Investigation of megaloblastic anaemia
• Laboratory methods used in the investigation of the haemolytic anaemias
• Investigation of the hereditary haemolytic anaemias
• Acquired haemolytic anaemias
• Investigation of abnormal haemoglobins and thalassaemia
• Erythrocyte and leucocyte cytochemistry
• Immunophenotyping
• Diagnostic radioisotopes in haematology
• Investigation of haemostasis
• Investigation of a thrombotic tendency
• Laboratory control of anticoagulant, thrombolytic and antiplatelet therapy
• Blood cell antigens and antibodies
• Laboratory aspects of blood transfusion
• Approach to the diagnosis and classification of blood diseases
• Laboratory organization and management
• Quality assurance
• Haematology in under-resourced laboratories

• دریافت کتاب (حجم 75 مگابایت) - اپلود اختصاصی
• برای دیدن لیست کل ایبوک های قرار داده شده در وبلاگ ، به اینجا بروید .

عنوان این پست را برای روش های تشخیصی سریع اختصاص داده ایم. خیلی وقت بود که در این مورد دنبال اطلاعات می گشتم ولی اصلا مطلب به درد بخوری به دست نمی رسید بعد مدت ها جمع اوری مطالب و عکس ها بالاخره تونتسم یه مطلب درست و حسابی جمع اوری و ترجمه کنم. تست های تشخیصی سریع که ما امروزه در آزمایشگاه از آنها استفاده می کنیم جز تست های پرطرف دار هستند. در این پست جالب و به روز نقاط قوت و ضعف این تستها و همچنین اشنایی با کلیات این تست ها را بررسی می کنیم. تست های تشخیصی سریع( Rapid Diagnostic Tests) یا به اختصار RDT تست هایی هستند که امروزه به صورت خیلی زیاد در آزمایشگاه ها و مراکز  غیر تخصصی و همچنین توسط افراد در خانه انجام می گیرد. سهولت، ارزانی، در دسترس بودن و عدم نیاز به دانش کافی شاید دلایل استفاده هر چه بیشتر از آنها باشد ولی در متنی که امروز با هم بررسی می کنیم این روش بدون خطا نبوده و مثل همه روش های دیگر باید با احتیاط و در صورت نیاز انجام گیرد در غیر این صورت نتایج خوبی به دنبال نخواهد داشت. برای نمونه، من خودم  به شخصه دیدم که برای نمونه هپاتیت از این نوار ها استفاده می کنند در حالی که در آزمایشگاه یک بیمارستان بزرگ دولتی تنها این تست ها برای غربال گری یا رفع عیب های تست های تشخیصی حساس تر مانند الایزا انجام گیرد و کارمند بیمارستان به نتایج این تست اکتفا می کند! در صورتی که امروزه تست های الایزا هپاتیت به فراوانی در بازار یافت می شود. با ما همراه باشید.

منبع:ترجمه شده و گرد اوری شده از اینترنت،تصاویر توسط وبلاگ تهیه شده است.

|الایزا به علت حساسیت زیادی که به محیط و هم چنین خطاهای کاربری دارد تستی است که نیازمند دقت و حساسیت بیشتری است. گاهی این خطاها ناشی از خود ما و یا گاهی ناشی از ریجنت ها و موادی هست که برای این منظور مورد استفاده قرار می دهیم. در زیر به بررسی برخی از این خطاها و همچنین انتخاب بهترین راه حل می پردازیم.بیشترین میزان خطا در الایزا مربوط به تکنیسن است چون در حد میکرولیتری و حجم کمتر تست انجام می گیرد.  همه خطاهای الایزا مربوط به اپراتور نیست و محلول هاو همچنین موادی که در الایزا مورد استفاده قرار می گیرند گاهی باعث خطا می شوند. آلودگی سر پیپت ها و همچنین ریجنت ها با میکروارگانیسم ها یکی از این دلایل است. یکی از خطاهای رایج انتخاب طول موج اشتباه است! اگر چاهک دارای رنگ شدید یا متوسطی باشد ولی میزان OD آن کمتر از یک باشد باید طول موج بررسی شود. برای کارهای حساس الایزا بهتر است که از آب سه بار مقطر شده استفاده شود

*بعد از سی دقیقه انکوبه کردن، مقدار رنگ خیلی کم و یا اصلا قابل مشاهده نیست مشکل می تواند از سوبسترا باشد: 

1. هیدروژن پر اکسید اضافه نشده است آن را چک کنید.
2. محلول استوک هیدروژن پراکسید غیر فعال است آن را دوباره تیتر کنید.
3. بافر بلاک کننده در مرحله جذب آنتی زن اضافه شده است آن را بررسی کنید.
4. رقعت نامناسب هیدروژن پراکسیداز آن را چک کنید.

*رنگ در سراسر صفحه(پلیت)

1. کونژوگه خیلی قوی است، رقعت را بررسی کنید.
2. کونژوگه با ماده ای غیر از ماده اصلی واکنش داده است، با کنترل مناسب بررسی شود.
3. عوامل سرم در سرم حرارت داده شده، نمونه سرم را حرارت ندهید.

*رنگ تکه تکه

1. پوشش ضعیف و متغیر ریجنت با پلیت، بافر پوششی (coating buffer) و همچنین یک دستی رسوب بررسی شود.
2. وجود جباب در حین پیپت کردن، اجتناب کردن از شستشو و پیپتینگ شدید
3. صفحات معیوب یا صفحات غیر الایزا، استفاده از پلیت های مناسب و استاندارد
4. میکس ناکافی ریجنت و نمونه، اطمینان از میکس کافی نمونه.
5. رقعت ها به صورت ناقص انجام گرفته است، کالیبره کردن پیپت، دقت در پیپت کردن
6. شستشوی ناکافی، اجتناب از عدم استفاده از مواد شوینده در محلول شستشو، مطمئن شدن از عدم به دام افتادن حباب در دیواره
7. کونژوگه قوی، دوباره تیتر کنید.
8. غلظت بالای یکی از ریجنت ها، رقعت را بررسی کنید.

*گسترش رنگ با سرعت کم

1. ضعیف بودن کونژوگه، تیتر مورد بازبینی قرار بگیرذ ذوباره تیتر کنید.
2. آلودگی که باعث متوقت شدن فعالیت آنزیم می شود(مانند سدیم آزید برای پراکسیداز). از نگه دارنده های مناسب استفاده کنید.
3. دمای پائین انکوبه، مطمئن شوید که دمای مناسب است.
4. PH مناسب نیست، بررسی شود.

*خطاهای کلی غیر منتظره

1. فرمت پلیت نامناسب است، بررسی شود.
2. رقعت ها به صورت درست تهیه نشده اند.
3. خطای واضح در پروتکل، بررسی شود.
4. مقدار چشمی برابر با مقدار الایزا رید نیست، آلودگی بررسی شود، فیلتر ها چک شود، طول موج مناسب انتخاب شود.

منبع: کتاب The ELISA Guidebook

سایت وزارت بهداشت، همه سرفصل ها ، لیست دروس و همچنین آشنایی کلی در مورد هر گرایش ارشد در رشته علوم آزمایشگاهی یا غیر آزمایشگاهی را به روز می کند. شما می توانید این اطلاعات را از مدیر گروه دانشکده خود و یا  سایت وزارت و  یا وبلاگ علوم آژمایشگاهی دریافت کنید. ما هم برای شناخت بهتر گرایش های ارشد پزشکی برآن شدیم که در پستی اطلاعات کاملی را در اختیار شما قرار دهیم. برای کسب اطلاعات بیشتر هم می توانید به سایت وزارت بهداشت مراجعه کنید.(منبع: http://mbs.behdasht.gov.ir).

این راهنمائی در سه قسمت ارائه شده است. در قسمت مشخصات کلی اطلاعات زیر در اختیار شما قرار می گیرد:

• نام و تعریف رشته و مقطع مربوطه
• تاریخچه رشته و پیشرفت های جدید
• ارزش ها و باورها
• رسالت رشته
• چشم انداز رشته
• اهداف کلی رشته
• نقش دانش آموختگان
• وظایف حرفه ای دانش آموختگان
• استراتژی های اجرایی برنامه
• شرایط و نحوه پذیرش دانشجو
• رشته های مشابه در داخل کشور
• رشته های مشابه در خارج کشور
• شرایط مورد نیاز برای راه اندازی رشته
• موارد دیگر

در بخش، برنامه دروس:

• نام دوره
• طول دوره و ساختار آن
• نام دروس و تعداد واحد ها

و در بخش سرفصل دروس اطلاعات زیر گنجانیده شده است:

• برای هر سرفصل اطلاعات زیر :
• نام درس، پیش نیاز، تعداد واحد، نوع واحد(نظری یا عملی)، هدف کلی درس، شرح درس، رئوس مطالب، منابع اصلی درس، شیوه ارزشیابی دانشجو

مشخصات کلی گرایش های ارشد علوم پزشکی(رشته‌هاي كارشناسي ارشد ناپيوسته)

با ادامه مطلب همراه باشید.

شمارش افتراقی گلبول های سفید یکی از چندین آزمایش شمارش کل سلول های خونی یا همان CBC هست. شکل و ریخت شناسی سلول های رده های مختلف خونی یکی از وظایف رشته علوم آژمایشگاهی است که با تجربه و  اطلاعات تئوری به دست می آید. در گذشته مطالبی را در مورد ریخت شناسی انواع سلول های خونی در وبلاگ مغرفی کرده بودیم در ادامه، سلول های نوتروفیل را با هم مرور می کنیم. هما طور که می دونید نوتروفیل ها بیشترین درصد سلول های غیر اریتروئیدی را خون شامل می شوند و جز سیستم فاگوسیت چند هسته ای یا PMNs و اصلی ترین عضو این گروه است. میزان این سلول ها با تغییر تعداد و یا ظهور گرانول های مختلف در سیتوپلاسم نشان دهنده وجود عفونت یا بیماری ارثی است.

نوتروفیل باند(stab هم گفته می شود) یکی از اشکال رده های تولیدی نوتروفیل ها هست و قبل اینکه نوتروفیل به صورت بالغ در خون ظاهر شود باید از مرحله باند بگذرد. ریخت شناسی  اتصالات هسته در این حالت از حالت متا نازک تر و از حالت بالغ کلفت تر است و هسته به صورت لوبوله دیده نمی شود.. نوتروفیل باند هم در مغز استخوان و هم در خون محیطی به مقدار مشخص(در افراد بالغ 3 تا 5 %) قابل روئیت است. افزایش بیش از حد آن را باندمی می گویند.

با گسترش روز افزون رشته علوم آزمایشگاهی هر روز شاهد نواوری ها و دستگاه های جدیدی می شویم که کار ما را برای هر چه بهتر شدن شرایط و افزایش سرعت و راندمان کاری راحت می کنند و کم کم بچه های علوم آزمایشگاهی از انجام دادن تست های علوم آزمایشگاهی کنار گذاشته شده و مدیریت و نگه داری وسائل و همچنین کنترل کیفی دستگاه های آزمایشگاهی را بر عهده می گیرند.

یکی از ابتکارات در رشته ما، تولید عینکی هست که به وسیله آن شما می توانید رگ های و مویرگ های بدن را به صورت کامل مشاهده کنید. هر چند امروزه در خود کشور ما هم دستگاه های رگ یاب وجود دارد ولی به ندرت استفاده می شود ولی به نظرم خودم گاهی اوقات به ویژه در اطفال و بد رگ ها و همچنین برای مقاصد آموزشی می تواند مورد استفاده قرار گیرد. این عینک ها تولیدی شرکت O2AMP هست که در سه کلاس به بازار عرضه شده اند. برخی از کلاس ها تنها اکسیژن رگ ها را به صورت رنگی نمایش می دهند و برخی رگ ها و مویرگ ها و میزان خون آنها را نشان می دهند. همان طور که در شکل می بینید  این سه کلاس دارای تفاوت هایی هستند:

برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه به سایت این شرکت مراجعه کنید. با اطلاعاتی که از سایت آمازون کسب کردیم قیمت این عینک ردیاب با ست کامل در حدود 850 دلار ناقابل برای آزمایشگاهی هزینه خواهد داشت!

  Advanced medical optics for home and hospital.

دسترسی به مقاله های MicrobiologyOpen توسط سایت wiley به صورت رایگان امکان پذیر شد. این مجله در همه زمینه های گرایش میکروب شناسی فعالیت می کند و  مقالات این مجله اطلاعات بسیار خوبی در زمینه اخرین تحقیقات در گرایش میکروبیولوژی در اختیار شما قرار می دهد. آخرین نسخه مجله June 2013 منتشر شده است. برای به دست آوردن اطلاعات بیشتر از لینک زیر استفاده کنید.

مقاله ها را از لینک زیر بخوانید:

    MicrobiologyOpen - The MicrobiologyOpen 100

دکتر محمد صاحب الزمانی در گفتگو با شفا آنلاین ضمن اعلام این خبر افزود:به دنبال این وضعیت گرانی و تورم،خیل عظیمی از آزمایشگاه ها به فعالیت خود ادامه ندادند و یا این مراکز را واگذار کردند که در صورت عدم سامان دهی این شرایط بغرنج پیامدهای جدی گریبان گیر مردم جامعه خواهد شد.

عضو شورای عالی نظام پزشکی ایران با اشاره به این که نوسانات ارزی و بی برنامگی برخی مسئولان و عدم کنترل نرخ قیمت ها در بازار موجب مشکلات وافری شده است،خاطر نشان کرد:دولت یازدهم در رابطه با این مشکلات باید برنامه ریزی جدی و منسجم داشته باشدتا براین مشکلات غلبه گردد.

وی بیان کرد: آزمایشگاه هادرحال حاضر با مشکلات شدید افزایش تجهیزات آزمایشگاهی و پزشکی دست و پنجه نرم می کنندوشاید خیلی از این مراکز آخرین نفس هایشان را میکشند!

وی همچنین در ادامه تصریح کرد:دولت،مسئولین وزارت بهداشت،اداره گمرک و دارایی با همکاری های کافی در جهت به حداقل رساندن چالش ها و ارائه خدمات مستمر به آحاد مردم جامعه باید آزمایشگاه های کشور را یاری نمایند.